کد مطلب : 6950
07 دی 1398 - 11:13
تعداد بازدید : 192 بار
اخبار » مقالات

نسخه هایِ خطّی در سرزمین ما هندوستان آینه دار میراث مشترک است. شواهد فرهنگ و تمدن ما در نسخه هایِ خطّی، اسناد و کتاب های نادر یافت می شوند که در گوشه گوشه هندوستان موجود هستند: کتاب خانه های عمومی، مسجدها، خانقاه ها، معبدها، مَت ها [خانقاه هندوها]، گُردو واره ها [محل عبادت مذهب سیک ها]، سازمان هایِ آرشیویِ ایالتی و ملی، مراکز پژوهشی و کتاب خانه های شخصی.

پروژه ملّیِ نسخه‌هایِ خطّی (National Mission For Manuscripts) در بررسی های آماری خود تخمین زده است که در هندوستان دست کم، 5 میلیون نسخه  خطی است که 50هزار از این نسخه های خطّی فقط درباره طب است. به علاوه 37هزار نسخه خطّی دیگر هم کشف شده اند. از مطالعه و بررسی در سه ایالت هندوستان معلوم شده است که این ایالت ها دارای 600 هزار نسخه خطّی هستند. در هندوستان نسخه هایِ خطّی به زبان های مختلف نگهداری می شود.

«آرشیو ملی هند» (National Archive of India) در شهر دهلی واقع است که دارای نسخه های خطّی زیادی است که فهرستش چاپ شده است. نسخه های خطّی هدیه شده یا خریداری شده به اینجا تعدادشان 200 است. در اینجا، نسخه  خطّی نادری از شاهنامه فردوسی است که دارای 20 تصویر زیبا است و به دوره شاهجهان مربوط می شود. این نسخه را  را به خط نستعلیق زیبا محمّد جعفر شیرازی در 1653م کتابت کرده بود. در «مجموعه فورت ویلیام کالج» همین «آرشیو ملی هند» تعداد 199 نسخه خطّی وجود دارد که برخی از آنها نادر می باشند. مانندِ: تفسیر قرآن کریم؛ احادیث، فتواها؛ ترجمه فارسی مهابارات؛ نسخه خطی نفیسی از دبستان مذاهب، فرهنگ های لغت؛ تذکره الشعرا؛ کلیات سعدی؛ اکبرنامه؛ آیین اکبری؛ تواریخ کشمیر؛ علاج الخیل.

نسخه هایِ خطّی: طبقات ناصری؛ تاریخ فیروزشاهی؛ تزک بابری؛ آیین اکبری؛ دبستان مذاهب؛ گلزار کشمیر؛ شقه فیض. در بین نسخه هایِ خطّی دیوان های شعری: دیوان میر تقی میر؛ قصائدِ مصحفی؛ کلیات انشا؛ دیوان ریختی در کتاب خانه هایِ هندوستان هستند که در حقیقت میراث مشترک اردو، فارسی و عربی این سرزمین هستند. مسائلی مانندِ: آلودگی هوا؛ نور زیاد؛ گرد و غبار؛ درجه حرارت و رطوبت؛ کرم خوردگی؛ موریانه خوردگی؛ آفات طبیعی مانند سیل و زلزله و مواردی از این قبیل باعث شده است که این نسخه های خطّی در معرض خطر باشند.

نسخه  هایِ خطّی زیادی به زبان اردو در موزه ها و کتاب خانه های عمومی و شخصی هندوستان نگهداری می شوند. مثلاً در شهر دهلی در «کتاب خانه عمومی هَردیال» نسخه  خطّی «نظم پریا» که ترجمه کتاب مشهور هندوها - «رسک پریا» - است از زبان هندی به زبان اردو ترجمه شده است. به شماره ثبت 399. نسخه خطّی خوش خط که به نستعلیق در سال 1141 هجری به خط خود مولف نوشته شده است. موضوع آن داستان است. مولف: کیشو داس پَندت است. دارای 105 اوراق است. مولف در زمان نواب اعتمادالدوله آن را به زبان خالص هِندَوی [اردو] نوشته است.

نسخه خطّی دیگر «جوگ باسست: یوگ بششت» است. مولف: پَندَت ابینندن کشمیری است. کاتب: هَنومان پرساد. تاریخ کتابت: 1900 [؟] به خط نستعلیق خوش. دارای 282 اوراق. در این نسخه خطّی تقریباً 63هزار اشلوکِ سری بالمیکی جی را در 6هزار اشلوک به طور مختصر بیان کرده است.

نسخه خطّی «رامائن بالمیک» است به شماره ثبت 400 که مولف آن تُلسی داس است.

خلاصه و ترجمه: لیلا عبدی خجسته

خلاصه شده از مقاله به زبان اردو: «اردو مخطوطات میں مشترکه وراثت کی عکّاسی»هفته نامه: «هَماری زبان»، مقاله نویس، عرفان رضا، شماره 30، جلد 78، 8 تا 14 اوت 2019، صفحه: 3.

لینک خبر: http://www.atuh.org/hamari-zaban

 

 

کد امنیتی
تازه کردن

آمار بازدیدکنندگان

مهمانان :

47 

امروز :
دیروز :
این هفته :
این ماه :
بازدید کل :
692
2314
692
16889
16397818