کد مطلب : 7557
03 مرداد 1400 - 13:15
تعداد بازدید : 695 بار
اخبار » مقالات

 سال نامه «ادبی مجله» از گروه اردو و فارسی، «دانشگاه راجستان» در شهر جَی پور، هندوستان منتشر می شد. در شماره سال 2015 مقاله ای درباره « کَپَر دُوارا» (توشک خانه) در شهر جَی پور نوشته شده است که در اینجا خلاصه ای از آن به فارسی ترجمه شده است:

در «کَپَر دُوارا»، فرامین، خرائط، منشورها و ... به فارسی است. همه این ها به انگلیسی ترجمه شده اند. این اسناد در آرشیو قدیم منطقه نواب نشینِ جَی‌ پور است که در «کَپَردُوارایِ» کاخِ شاهیِ مَهاراجایِ شهرهایِ آمیر و جَی پور – معروف به توشک خانه- نگهداری می شد. مَهاراجا، مان سینگ دوم دستور نگهداری این اسناد را داد و مترجمانِ کاخِ او آنها را به هندی و انگلیسی ترجمه نمودند. در این رابطه دکتر سَر جادو نات سَرکار[*] را دعوت نمودند و از راهنمایی و مشورت های او مستفید شدند.

وقتی دکتر جادو نات سرکار نزد مَهاراجا رفت، اسنادِ منطقه ی آمیر (هندوستان) پوسیده، و آب رسیده شده بودند. به دستور مَهاراجا ابتدا آنها تمیز و مرمت شدند و در دفتر دیوانیِ پلیس شهر نگهداشته شدند. 

این اسناد شاملِ: فرامین، خرائط، منشور، گزارش های وکیلان، حسب الحکم، به زبان‌هایِ : فارسی، اردو، هندی، دونداری (زبان مردم شمال شرقیِ ایالتِ راجستان هندوستان) بودند.

 

از آنجایی که وکیلِ منطقه آمیر، در دربار شاهی همیشه زندگی می کرد و کار او بود که گزارشِ دربار شاهی، قلعه، قصرهای شاهی را ارائه دهد همه گفتگوها و رویدادها را ثبت می نمود. 

طومارهای از شهر آگرا به شهر آمیر ظرف سه روز می رسید. این وکیل ها به نام «وکیل رپورت» و کاغذهایی که در آنها رویدادها چاپ می شد «اخبارات معلی» نامیده می شدند. وقتی جَی پور به ایالت راجستان ملحق شد، دولتِ راجستان این اسناد را به بیکانیر منتقل نمود. فهرستهای این اسناد از آرشیو بیکانیر (Rajasthan State Archives Museum at Bikaner) چاپ شدند. به دستور مَهاراجا، دکتر جادو نات سَرکار کاری را شروع کرد که جلد اولِ این اسناد با عنوانِ «تاریخ جَی پور» به کوششِ دکتر رَگو ویر سینگ راج کُمار سیتا میو منتشر شد.

دومین «کپَردُوارا»ی مَهاراجا که توشک خانه نامیده می شد در آن فرامین، نشان، پروانه‌، خریطه، شقه، رقعه، عرضیان، عرضی داشت، تمسک، نوشت، واجب‌العرض و غیره بود که تعدادشان تقریباً دو هزار بود که از بین آنها حدود هزار تعداد به زبان فارسی بود و بقیه به زبان هایِ: هندی، مَراتی، گُجراتی، بَنگالی بود. همچنین اسناد دوره مغول هم یافت می شوند، به جز بابر، همایون و اکبر. فقط قباله یک بیع نامه ای به فارسی است که حویلی خریده شده از سوی راجا بکر ماجیت در سال 1013 هجری. دستخطِ راجا تودَر مل به فارسی هم است.

از این اسناد معلوم می شود که راجا جَی سینگ، شهری به نام جَی پور ساخته بود که مرکز آن شهر آمیر بود. سپس  از«آمیر» به «جَی پور» منتقل شد. نامِ این شهر ابتدا «سوائی جَی نَگَر» بود که بعدها به «جَی پور» معروف شد.

 

خلاصه و ترجمه از مقاله به زبان اردو با عنوانِ: «کَپردواره، جے پور کی فارسی خدمات»- مقاله نویس: ثریا خانم، سال نامه «ادبی مجله»، سال: 2015،  گروه اردو و فارسی دانشگاه راجستان، جَی پور، هندوستان، صفحات: 149-152.

 

پی نوشت: 

[*] دکتر جادو نات سَرکار (1870-1958) از تاریخ دان های هندوستانی که تخصصِ وی دوره مغول بود. یکی از آثار وی تصحیح (متن فارسی و ترجمه (از فارسی به انگلیسی)  «احکام عالمگیری» همراه با مقدمه، سالهای 1912-1926، دو جلد، کلکتّه، هندوستان. 

«کَپر دُوارا» که در شهر جَی پور هندوستان  است شاملِ: «جواهر خانه» (مخصوص جواهرات) ؛«توشک خانه» (مخصوص البسه)؛ «زرگرخانه» (مخصوص طلا و نقره) و «خزانه بالا»(مخصوص پول) است. 

 

✅ بابت ارسال اصل مقاله از آقای دکتر عزیزالله شیرانی بسیار سپاسگزاریم.

خلاصه و ترجمه: لیلا عبدی خجسته

 

 

کد امنیتی
تازه کردن

آمار بازدیدکنندگان

مهمانان :

52 

امروز :
دیروز :
این هفته :
این ماه :
بازدید کل :
251
1412
251
36483
17426005